ms Westerdam

ms Westerdam

ms Westerdam (1948)

Driemaal Scheepsrecht?

Wat is dat toch met schepen die de naam ‘Westerdam’ dragen? Nog voordat de eerste ‘Westerdam’ haar eerste reis maakte is het al drie maal gezonken geweest. Te water gelaten op 27 juli 1940 bij de Schiedamse scheepswerf Wilton-Feijenoord, maar op 27 augustus 1942 bombardeerden de geallieerden de in aanbouw zijnde ‘Westerdam’ waarop het zonk aan een kade van de werf. De bezetter slaagde erin het casco weer drijvende te maken, maar op 9 september 1944 kregen Landelijke Knokploegen, ‘het verzet’ de opdracht om casco’s als de ‘Westerdam’ tot zinken te brengen, om te voorkomen dat de bezetter deze in een later stadium zouden gebruiken om de Nieuwe Waterweg te blokkeren. Op 11 september 1944 zonk de ‘Westerdam’ dan ook voor de tweede maal tot op de bodem van de Nieuwe Maas. De bezetter lichtte het casco wederom en verhaalde het naar de Merwehaven. In de nacht van 16 op 17 januari 1945 bracht een door ‘het verzet’ aangebrachte kleefmijn de ‘Westerdam’ voor de derde maal tot zinken. Om dan toch van 1946 tot 1964 in de vaart te komen, varende voor de Holland Amerika Lijn onder Nederlandse vlag.

Cruiseschip Westerdam

Deze dagen is er opnieuw een schip met de naam ‘ms Westerdam’ in het nieuws. Wereldnieuws zelfs. Cruiseschip ‘ms Westerdam’ van de Holland America Line, met aan boord een groot aantal passagiers, wordt niet toegelaten in de havens van het verre oosten vanwege het Coronavirus. Zowel de Filipijnen, Taiwan, Japan als Thailand wilden het cruiseschip niet ontvangen. Niet dat het Coronavirus aan boord zou heersen maar om verdere besmetting te voorkomen. Uiteindelijk heeft Cambodja zich bereid verklaard het schip te ontvangen, waar het naar verwachting donderdag 13 februari 2020 aan zal komen. Om passagiers te ontschepen en brandstof en voorraden in te nemen.

Gedwongen op zee

Aan boord zijn 1555 passagiers en inclusief de bemanningsleden 2250 opvarenden, waaronder 91 Nederlanders. De passagiers van vele nationaliteiten hadden ingescheept voor een cruise, waarbij verschillende havens zouden worden aangedaan, al dan niet ingekleurd met excursies naar exotische oorden. En aan boord zou het hen, zoals je van een luxe cruise mag verwachten, aan niets ontbreken. Maar het is dus anders verlopen: het schip kon niet worden verlaten, anderen werden niet aan boord toegelaten, en het moest door de omstandigheden en maatregelen gedwongen verblijven op zee. Ver blijven van havens en aanlegplaatsen. Een gedwongen verblijf aan boord voor bemanning en passagiers en op zee voor het schip.

Vrijheid verliezen

Uit ervaring weten wij wat een zeereis inhoudt. Zowel als bemanning en als passagier. Natuurlijk, wanneer je ‘je brood op zee verdient’ dan zie je uit naar de volgende haven en om weer thuis te zijn. Maar als passagier kan een reis niet lang genoeg duren, ook al komt aan alles een eind. Maar de ‘cruise’ van de ‘Westerdam’ won dus aan reisduur en zeemijlen maar verloor aan vrijheid. Ondanks alle luxe verloor het aan ‘welvaart’. Dit stemt tot nadenken wat ‘vrijheid’ is. Als situaties jou tot ‘ongewenst’ maken. Als er beslissingen over jou worden genomen zonder jou inspraak. Als er een mening over jou wordt gevormd over wat wenselijk is. Je de zeggenschap kwijt bent geraakt en je bewegingsvrijheid wordt beperkt. Omgeven door luxe en genot kan de vrijheid verloren gaan. Zittende in hetzelfde scheepje waar je vrijwillig een lieve duit voor neertelde  om in welvaart en weelde te verblijven. Gevangen geraakt in een gouden kooi.

Vrijheid het grote goed

Wat is dat toch met schepen die de naam ‘Westerdam’ dragen? Zij leren op zijn minst dat ‘vrijheid’ niet vanzelfsprekend is. Dat er onvermoed en onverwacht iets kan zijn dat jij niet hebt voorzien, groter is dan jou invloed en reikwijdte. Wetende dat vrijheid ten alle tijden het grote goed zal zijn.

ms Westerdam
ms Zuiderdam (links), op 22 september 1944 tot zinken gebracht in Het Scheur / de Nieuwe Waterweg ter hoogte van het Boonerhaventje bij Maassluis.

Technische gegevens ms Westerdam (1)

Bouwwerf:NV Dok- en Werfmaatschappij Wilton Feijenoord
Bouwnummer: 663
Opdrachtgever: Holland Amerika Lijn / NASM
Stapelloop 27 juli 1940
Mayden Voyage 28 juni 1946
Opgelegd 21 november 1964
Gesloopt 1965, Alicante, Spanje
Lengte over alles: 157,89 meter
Breedte over alles: 20,20 meter
Diepgang: 9,52 meter
Holte: 12,50 meter
Tonnage: 12.149 Bruto Register Ton
Voortstuwing: 2 M.A.N. dieselmotoren 12 cilinder
Voortstuwingsvermogen 10.400 aPk / 2 schroeven
Kruissnelheid: 16 knopen
Passagiers: 134 alle 1e klas
Bemanning: 126

Geef een reactie