Normaal Amsterdams Peil

Normaal Amsterdams Peil

Bijna driehonderdvijftig jaar geleden, de geschiedenisboeken leren 4 en 5 november 1675, vond er een stormvloed plaats waarvan Amsterdam en omgeving veel wateroverlast van ondervonden. Het IJ waaraan Amsterdam was gelegen stond in open verbinding met de Zuiderzee. De zware storm en de hoge waterstand zetten de grachtengordel en de binnenstad van Amsterdam onder water. Dit wilden de inwoners en het stadsbestuur van Amsterdam niet nog eens meemaken, en er werd besloten tot de aanleg van hogere dijken en nieuwe sluizen. Ook besloot men ertoe de waterstanden in kaart te gaan brengen. Bij de Haarlemmersluis kwam een peilschaal om te meten hoe hoog het water kwam bij eb en bij vloed. Bijna tweehonderd jaar later, in 1870, werden de Oranjesluizen aangelegd die het IJ afsloten van de Zuiderzee, sindsdien zijn eb en vloed op het IJ verleden tijd. Waarbij het meten van de getijdenbewegingen bij de Haarlemmersluis inzicht had gegeven. Zoals de gemiddelde vloedstand op het IJ als uitkomst van de metingen verricht tussen 1 september 1683 en 1 september 1684, waarbij de maanden januari en februari niet zijn meegeteld, waarschijnlijk vanwege de beïnvloeding van de waterstanden als gevolg van stormwind. Maar de gemiddelde vloedstand gemeten in 1683 en 1684 werd sindsdien het Amsterdams Peil genoemd, en sinds 1885 het Normaal Amsterdams Peil, afgekort NAP. Het Normaal Amsterdams Peil is een referentievlak dat gebruikt wordt om de ‘hoogten en diepten boven en onder zeeniveau’ aan te geven. En als referentievlak voor het aangeven van bijvoorbeeld waterstanden, brughoogten en lichtopstanden.

Zie bijvoorbeeld deze peilschaal in een boezemwater bij Gorinchem. De waterstand die aangeduid wordt is 115 centimeter onder Normaal Amsterdams Peil. Zonder dijken, duinen, sluizen en gemalen zouden we bij gemiddeld hoogwater bij Amsterdam als gevolg van eb en vloed op deze locatie onder water staan, zou het zeewater dit paaltje compleet onder water hebben gezet. ‘Meten is weten’ dachten de waterstaatkundigen al in 1683. En dat is vandaag de dag niet anders.

Peilschaal Rivierenland, gefotografeerd in Gorinchem, klik op foto voor meer over eb en vloed.
Klik op afbeelding en ga naar Getijden en Stromen

Geef een reactie