Stuurautomaten Autohelm 1000 en Nautech MK II

Er bestaan zeer geavanceerde elektronische stuurautomaten, voorzien van displays en druktoetsen met tal van mogelijkheden tot kalibreren, instellingen voor roeruitslag en reactiesnelheid, en mogelijkheden tot koppelen aan kaartplotters. Wij hechten waarde aan deze twee eenvoudige stuurautomaten van de eerste generaties van Nautech, die deze op de markt bracht onder de inmiddels tot product verheven merknaam ‘Autohelm’. Het matzwarte exemplaar is een ‘Autohelm 1000’ werkende op een elektronisch kompas onder de zwarte draaiknop met kompasroos. Naast de koersinstelling eveneens een keuzedraaischijf met de standen ‘Uit’, ‘Kalm’, ‘Ruw’ en ‘Windvaan’ (optioneel) waarmee in principe de gevoeligheid voor koersafwijkingen wordt ingesteld. Het glanzend rood-zwarte exemplaar is een Nautech Autohelm MK II, het eerste type helmstok stuurautomaat met de typeaanduiding Autohelm. Dit exemplaar heeft uitsluitend de draaiknop met kompasroos en de keuzeschakelaar ‘Kompas’, ‘Windvaan’ en ‘Uit’.

Autohelm 1000 stuurautomaat
Nautech Autohelm MK II stuurautomaat

Nautech Autohelm MK II

De werking van beide 12 volt gelijkstroom stuurautomaten berust op basis van een electronisch kompas dat de banen van het aardmagnetisme omzet in een elektrisch signaal, afhankelijk van de bekrachtiging van spoelen in het verstelbare elektronische kompas onder de draaiknop. Beide stuurautomaten dateren van de beginjaren tachtig en zijn daarmee behoorlijk op leeftijd, inwendig treft men een naast de elektronica een elektromotor en een draadspindel ook een trekveer en een snaar aan als terugkoppelingmechanisme. Tegelijk getuigt het inwendige van degelijkheid en betrouwbaarheid, waarmee deze na ruim dertig a vijfendertig jaar nog altijd bruikbaar zijn. Aardigheid: onze allereerste ‘rood-zwarte’ Autohelm kochten wij ‘defect en tweedehands’ in 1987. Na herstel van een draadcontact hebben wij daar jaren mee gevaren, na verloop van tijd meeverkocht met één van onze zeilboten. De rood-zwarte Autohelm is daarmee anno nu functionele nostalgie.

Nautech Autohelm MK II stuurautomaat, jaren tachtig.

Terugkoppelingsmechanismen

Het aardige van deze twee stuurautomaten is dat deze ook inwendig relatief eenvoudig zijn te begrijpen en desnoods zijn te repareren wat het mechanische deel betreft. Bij geavanceerder stuurautomaten ligt dat wat anders maar in deze stuurautomaten bevinden zich nog veren en touwtjes waarmee er een tweeledige terugkoppeling plaats vindt. Wanneer het elektronisch kompas een koersafwijking waarneemt wordt er een signaal gegeven naar de stuurarm welke de helmstok naar stuur- of bakboord beweegt. Deze in- en uitgaande beweging wordt via een door een spiraalveer op spanning gehouden touwtje dat rond het draaibare elektronische kompas is gewikkeld doorgeven, dit touwtje draait het kompas totdat de koersafwijking in het kompas is hersteld.

De tweede terugkoppeling bevindt zich buiten de stuurautomaat, wanneer de helmstok door de stuurautomaat naar stuur- of bakboord is bewogen zal de zeil- of motorboot respectievelijk naar bak- of stuurboord koers verleggen, wat het elektronisch kompas ook waar zal nemen. Het in- of uitsturen van de helmstok stopt zodra de op het elektronisch kompas ingestelde koers wordt bereikt. Waarna bij een volgende koersafwijking het proces zich zal herhalen.

Nautech Autohelm MK II door middel van een draaibare kompasroos waaronder zich het elektronisch kompas bevindt.
Nautech Autohelm MK II typeaanduiding
Nautech Autohelm MK II keuzeschakelaar ‘Kompas, Uit, Windvaan’ en de windvaanaansluiting.
Nautech Autohelm MK II handleiding
Nautech Autohelm MK II handleiding

Ga naar Autohelm 1000 Handleiding

Ga naar Autohelm 1000 Handleiding Engels

Ga naar Autohelm MK II van een hobyist

Ga naar Autohelm 1000 modificatie

Ga naar Autohelm MK II reparatie

Sluit Menu