Waterpoort Gorinchem

Waterpoort Gorinchem

In 1961 is de Merwedebrug bij Gorinchem over de Boven-Merwede in gebruik genomen. Waarmee er een directe verbinding werd gerealiseerd tussen Zuid-Holland en Noord-Brabant. Tot die tijd stak het auto- en vrachtverkeer inclusief motorfietsen al dan niet met zijspan, bromfietsen, rijwielen, bakfietsen, handkarren en voetgangers de rivier over met een veerpont. Zich bewegende door de Waterpoort van Gorinchem, om dan via de Peterbrug en dan bijvoorbeeld langs de Appeldijk en de Havendijk dwars door de vestingstad de weg te vervolgen. Misschien dat plaatselijk bekenden de sluiproute via de Krabsteeg en de Boerenstraat richting de Arkelpoort kozen. Of andersom natuurlijk, dat kan ook. Maar het zal een drukte zijn geweest. Want even buiten de Waterpoort, in vroeger tijd de Waalpoort genoemd, bevind zich de veersteiger, destijds de aanlegplaats van het veer naar Sleeuwijk, aan de overzijde van de rivier.

Waterpoort Gorinchem

Wat de historische Waterpoort betreft: dit bouwwerk bestaat nog altijd. Maar om die te bekijken zul je even naar Amsterdam moeten reizen, naar het Rijksmuseum. Want de oorspronkelijke Waterpoort van Gorinchem uit 1642 is daar in de periode van 1893 tot 1897 compleet met klokkentoren verwerkt in het ‘Fragmentengebouw’, als toevoeging aan het Rijksmuseum, opgetrokken uit verschillende bouwfragmenten uit ons land. Het uurwerk van de klokkentoren bevindt zich ook in het Rijksmuseum. Dus wanneer u in de buurt bent, bijzonder om te zien.

Peterbrug Gorinchem

Dol Hareubangs

Voor de Waterpoort staan twee opmerkelijke beelden, die bepaald niet ‘westers’ overkomen. Het zijn zogenaamde Dol Hareubangs, gemaakt uit poreus vulkanisch gesteente afkomstig uit Zuid-Korea, gevonden op het eiland Jeju-do. ‘Dol Hareubang’ betekent ‘Stenen Grootvader’. Wat Gorinchem heeft met Korea?

Dat is een opmerkelijk verhaal. Dat begint met ene Hendrick Hamel, geboren in 1630 in Gorcum. Op 17 november 1650 verlaat Hamel Holland aan boord van het jacht ‘Vogelstruis’. Hamel is dan ‘busschieter’, zeg maar ‘kanonnier’. Op 4 juli 1651 komt Hendrick Hamel aan in Batavia, waarna het een tijdje stil blijft. Maar op 18 juni 1653 is Hamel aan boord van een schip van de Verenigde Oostindische Compagnie, de ‘Sperwer’ om daarmee naar Formosa te zeilen, het huidige Taiwan. Aan boord is dan Cornelis Caesar, zeg maar Cor de Keizer, die de gouverneur van Formosa af gaat lossen. Hendrick Hamel had het inmiddels gebracht tot boekhouder. En zo gezegd, zo gedaan en volgens plan, op 16 juli 1653 doet de ‘Sperwer’ Formosa aan.

Na gedane zaken vaart de ‘Sperwer’ af om koers te zetten naar Nagasaki, Japan. Maar dan begint de ellende. Zware storm doet VOC-schip ‘Sperwer’ van de koers afwijken en afdrijven richting China. Maar dat is niet de bedoeling. Het lukt de kapitein en de bemanning om met de ‘Sperwer’ vrij te blijven van de Chinezen, maar uiteindelijk door de storm afgedreven loopt op 16 augustus 1653 de reis letterlijk en figuurlijk op de klippen, op de rotsen van het Koreaanse eiland Cheju.

Om een lang verhaal kort te maken, de opvarenden die de schipbreuk van de ‘Sperwer’ hebben overleefd worden door de Koreanen gevangen genomen. Waaronder Hendrick Hamel uit Gorcum, die als boekhouder nauwgezet de gebeurtenissen beschrijft. De in bewaring stelling zou nog een tiental jaren gaan duren, zelfs tot 1666, met in de tussentijd een paar ontsnappingspogingen, waaronder door Hendrick Hamel de boekhouder.

Lingehaven van Gorinchem met zicht op de Peterbrug

Maar hoe dan ook, het is goed gekomen tussen laten we zeggen Zuid-Korea en Nederland. We kregen zomaar, jaren na dato, een paar bijzondere beelden cadeau. Beetje te zwaar om ze in het Hendrick Hamelmuseum neer te zetten aan de Kortedijk in Gorinchem. Dat kunnen de houten vloeren niet dragen. Daarom staan ze hier. Bij de Waterpoort in Gorinchem. Wel grappig dat Jan Peter Balkenende in 2016 deze beelden heeft onthuld. Balkenende die weleens iets gezegd heeft over trots zijn op onze VOC-mentaliteit …

Geef een antwoord