Het lichtopstand bij Durgerdam

Het vuurtoreneiland bij Durgerdam, waarop niet alleen een lichtbaken staat om de scheepvaart naar het IJ te begeleiden, maar het vuurtoreneiland maakt ook deel uit van de verdedigingslinie ‘Stelling van Amsterdam’.

Vuurtoreneiland bij Durgerdam

Het vuurtoreneiland bij Durgerdam, waarop niet alleen een lichtbaken staat om het scheepvaartverkeer van en naar het IJ te begeleiden, maar dat ook onderdeel is van de ‘Stelling van Amsterdam’ met een lengte van 135 kilometer en voorzien van 45 forten, aangelegd van 1880 tot 1920 in een ring van 15 tot 20 kilometer rond het hart van Amsterdam. Aan stuurboord van ons houden we forteiland Pampus. De bedoeling was om in geval van vijandelijkheden het gebied rond Amsterdam te inunderen (onder water te zetten) door op strategische plaatsen dijken te breken en sluizen te openen tot een waterdiepte van ongeveer een halve meter op het land, om zo de hoofdstad over land onbereikbaar te maken. Te veel water om doorheen te waden met paard en wagen of te voet, te laag water voor schepen om te bevaren.

Fort Vuren is half bedekt onder groen gras en struikgewas, en omgeven door een gracht.

Nieuwe Hollandse Waterlinie

Het concept van een dergelijke verdedigingslinie werd ook toegepast bij de Nieuwe Hollandse Waterlinie, waarvan het eerste ontwerp stamt uit 1810, en heeft er mogelijk mede toe bijgedragen dat Nederland niet is binnengevallen tijdens de Eerste Wereldoorlog. Een Duitse spion zou verslag hebben gedaan aan zijn superieuren dat het westen van Nederland naar zijn inschatting onneembaar zou zijn. De Nieuwe Hollandse Waterlinie is gereed gekomen in 1870 en liep van de Zuiderzee (het IJsselmeer) vanaf het vuurtoreneiland van Durgerdam en het forteiland Pampus tot aan Werkendam en de Biesbosch en de Bommelerwaard als een geheel van 45 forten, 6 vestingen en 2 kastelen te weten het Muiderslot en slot Loevestein en een lengte van 85 kilometer om de steden Utrecht waarmee ook de historische vestingsteden Muiden, Weesp, Naarden, Gorinchem en Woudrichem een wezenlijk functie hadden in de verdediging van ons land tegen vijandelijkheden. Tot aan 1939 is de Nieuwe Hollandse Waterlinie nog verbeterd en versterkt en daarmee functioneel geweest. De nog bestaande forten zijn tegenwoordig ingericht als informatiecentrum, overnachtingsgelegenheid, scoutinggebouw of bezienswaardigheid. Ook als ‘landmark’ zijn delen van de waterlinies herkenbaar. Zoals ook het vuurtoreneiland bij Amsterdam aan het IJmeer.

Inlaatkanaal van de Nieuwe Hollandse Waterlinie aan de Zuiderlingedijk bij Heukelum.
Sluit Menu